การจัดระเบียบบริหารราชการส่วนท้องถิ่น

การจัดระเบียบบริหารราชการส่วนท้องถิ่น

องค์การบริหารส่วนตำบล

  องค์การบริหารส่วนตำบล ก็เป็นรูปแบบหนึ่งของการจัดระเบียบบริหารราชการส่วนท้องถิ่น โดยจะประกอบด้วยสภาองค์การบริหารส่วนตำบล และคณะกรรมการองค์การบริหารส่วนตำบล[1]
  สภาองค์การบริหารส่วนตำบลประกอบด้วยสมาชิก 2 ประเภท คือ
   1.สมาชิกโดยตำแหน่ง ได้แก่ กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน และแพทย์ประจำตำบล
   2.สมาชิกซึ่งได้รับเลือกตั้งจากราษฎรแต่ละหมู่บ้าน หมู่บ้านละ 2 คน

  อำนาจหน้าที่ของสภาองค์การบริหารส่วนตำบล
   1.ให้ความเห็นชอบแผนพัฒนาตำบล
   2.พิจารณาและให้ความเห็นชอบร่างข้อบังคับตำบล ร่างข้อบังคับงบประมาณรายจ่ายประจำปีและร่างข้อบังคับงบประมาณรายจ่ายเพิ่มเติม
   3.ควบคุมการปฏิบัติงานของคณะกรรมการองค์การบริหารส่วนตำบล
   4.บริหารกิจการขององค์การบริหารส่วนตำบล
   5.จัดทำแผนพัฒนาตำบล และงบประมาณรายจ่ายประจำปี
   6.รายงานผลการปฏิบัติงานและการใช้จ่ายเงิน
   7.ปฏิบัติหน้าที่อื่นๆตามที่ราชการได้มอบหมาย

เทศบาล

  เทศบาลเป็นรูปแบบหนึ่งของการจัดระเบียบบริหารราชการส่วนท้องถิ่น การจัดระเบียบบริหารราชการนั้นเป็นไปตามพ.ร.บ.เทศบาลพ.ศ.2496[2] ดังต่อไปนี้
   1.การจัดตั้งเทศบาล
    เมื่อท้องถิ่นใดมีสภาพอันสมควรยกฐานะเป็นเทศบาล ให้จัดตั้งท้องถิ่นนั้นๆเป็นเทศบาล โดยตราเป็นพระราชกฤษฎีกา และเป็นนิติบุคคล[3]
   2.ประเภทของเทศบาลมีอยู่ 3 ประเภท
    2.1 เทศบาลตำบลตามพ.ร.บ.เทศบาล มิได้กำหนดหลักเกณฑ์การจัดตั้งไว้แต่ให้อยู่ในดุลพินิจของรัฐบาล
    2.2 เทศบาลเมืองมีอยู่ 2 ชนิดคือ
          ก. ท้องถิ่นอันเป็นศาลากลางจังหวัดทุกแห่ง
          ข. ท้องถิ่นอื่นนอกจากข้อก. ที่มีราษฎรตั้งแต่10,000คนขึ้นไป ความหนาแน่น 3,000คน ต่อ 1 ตารางกิโลเมตร และมีรายได้พอควรแก่การปฏิบัติหน้าที่
    2.3 เทศบาลนคร เป็นท้องถิ่นที่มีราษฎรตั้งแต่ 50,000คนขึ้นไป ความหนาแน่น 3,000คน ต่อ 1 ตารางกิโลเมตร และมีรายได้พอควรแก่การปฏิบัติหน้าที่
   3.โครงสร้างของเทศบาล ปัจจุบันสามารถแบ่งได้เป็น 2 รูปแบบ
    1.การบริหารรูปแบบของคณะเทศมนตรี ประกอบด้วยสภาเทศบาลและคณะเทศมนตรีซึ่งเป็นรูปแบบที่ใช้กันในอดีต
    2.การบริหารเทศบาลรูปแบบนายกเทศมนตรีประกอบด้วยสภาเทศบาลและนายกเทศมนตรี ซึ่งเป็นรูปแบบใหม่ที่แก้ไขเพิ่มเติมในปีพ.ศ.2543
    สภาเทศบาล ประกอบด้วยสมาชิกที่ได้รับการเลือกจากราษฎร โดยดำรงตำแหน่งคราวละ4ปี
     1.สภาเทศบาลตำบลประกอบด้วยสมาชิก  12 คน
     2.สภาเทศบาลเมืองประกอบด้วยสมาชิก   18 คน
     3.สภาเทศบาลนครประกอบด้วยสมาชิก     24 คน
    คณะเทศมนตรี ในกรณีที่ประชาชนในเขตเทศบาลออกเสียงประชามติให้การบริหารเป็นรูปแบบคณะ เทศมนตรี ให้คณะเทศมนตรีประกอบด้วยนายกเทศมนตรีและเทศมนตรี[4]ดังนี้
     1.เทศบาลตำบลมีเทศมนตรีไม่เกิน  2 คน
     2.เทศบาลเมืองมีเทศมนตรีไม่เกิน   3 คน
     3.เทศบาลนครมีเทศมนตรีไม่เกิน    4  คน
    นายกเทศมนตรี ในกรณีที่ประชาชนในเขตเทศบาลออกเสียงประชามติให้การบริหารเป็นรูปแบบนายก เทศมนตรี ให้เทศบาลนั้นมีนายกเทศมนตรีคนหนึ่งซึ่งเลือกตั้งโดยราษฎรผู้มีสิทธิเลือก ตั้งในเขตเทศบาลโดยวิธีออกคะแนนเสียงโดยตรงและลับ นายกเทศมนตรีมีวาระดำรงตำแหน่งคราวละ 4 ปี และไม่สามารถดำรงตำแหน่งติดต่อกันเกิน 2 วาระได้[5]
    นายกเทศมนตรีอาจแต่งตั้งรองนายกเทศมนตรีซึ่งมิใช่สมาชิกสภาเทศบาลเพื่อช่วยเหลือในการบริหารราชการได้ในจำนวนดังนี้
     1.เทศบาลตำบลให้มีรองนายกเทศมนตรีได้ไม่เกิน 2 คน
     2.เทศบาลเมืองให้มีรองนายกเทศมนตรีได้ไม่เกิน  3 คน
     3.เทศบาลนครให้มีรองนายกเทศมนตรีได้ไม่เกิน   4 คน
   4.สหการ
    ตามพ.ร.บ.เทศบาลได้กำหนดหลักเกณฑ์ว่าถ้ามีกิจการอยู่ภายใต้อำนาจหน้าที่ของ เทศบาลตั้งแต่ 2 แห่งขึ้นไป จะร่วมกันจัดตั้งเป็นสหการก็ได้
   5.การคลังและทรัพย์สินของเทศบาล
    เทศบาลมีงบประมาณและทรัพย์สินเป็นของตนเองแยกต่างหากจากงบประมาณแผ่นดิน ส่วนรายได้ของเทศบาลนั้นอาจได้จากภาษี ค่าธรรมเนียม ฯลฯ
   6.การควบคุมเทศบาลมี 2 วิธีคือ
    1.การควบคุมองค์การและเจ้าหน้าที่ของเทศบาล
    2.การควบคุมกิจการของเทศบาล

---

[1] ประยูร กาญจนดุล, คำบรรยายกฎหมายปกครอง, พิมพ์ครั้งที่ 4, (กรุงเทพฯ : บริษัท สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2538), หน้า 370.
[2] ดร.ชาญชัย แสวงศักดิ์, คำอธิบายกฎหมายปกครอง, พิมพ์ครั้งที่ 16, (กรุงเทพฯ : บริษัท สำนักพิมพ์วิญญูชน จำกัด, 2553), หน้า 161.

[3] ดร.ชาญชัย แสวงศักดิ์, คำอธิบายกฎหมายปกครอง, พิมพ์ครั้งที่ 16, (กรุงเทพฯ : บริษัท สำนักพิมพ์วิญญูชน จำกัด, 2553), หน้า 161.

[4] ดร.วรพจน์ วิศรุตพิชญ์, หลักการพื้นฐานของกฎหมายปกครอง, (กรุงเทพฯ : บริษัท ธรรมสาร จำกัด, 2538), หน้า 110.

[5] ดร.วรพจน์ วิศรุตพิชญ์, หลักการพื้นฐานของกฎหมายปกครอง, (กรุงเทพฯ : บริษัท ธรรมสาร จำกัด, 2538), หน้า 111.

                                                                         

บรรณานุกรม

ชาญชัย แสวงศักดิ์,ดร. คำอธิบายกฎหมายปกครอง. พิมพ์ครั้งที่16. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2553.

วรพจน์ วิศรุตพิชญ์,ดร. หลักการพื้นฐานของกฎหมายปกครอง. กรุงเทพฯ : ธรรมสาร, 2538.
ประยูร กาญจนดุล. คำบรรยายกฎหมายปกครอง. พิมพ์ครั้งที่4. กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2538.

กมลชัย รัตนสกาววงศ์,รศ. กฎหมายปกครอง. พิมพ์ครั้งที่7. กรุงเทพฯ : วิญญูชน, 2553.

กฎหมายปกครอง. [ออนไลน์].  เข้าถึงได้จาก : http://www.lawsiam.com/?name=webboard&file=read&id=1070.  (วันที่ค้นข้อมูล : 30 กรกฎาคม 2554).